W trybach mediacji

0

Bernadeta Podraska

mediator gospodarczy, OIRP w Bydgoszczy

Od pewnego czasu zauważamy coraz większe zainteresowanie mediacjami prywatnymi, szczególnie w sprawach alimentacyjnych jak i przez sądy, które coraz częściej postanawiają skierować sprawy do mediacji.

Z inicjatywy ośrodka powstały dwa punkty konsultacyjne w sądach, gdzie mediatorzy pełnią bezpłatnie dyżury. Od początku istnienia naszego Ośrodka Mediacji bardzo mocno stawiamy na szkolenia radców prawnych w tym zakresie. Już po raz ósmy organizujemy szkolenie nt. „Zostań mediatorem”, które daje szansę radcom prawnym poszerzyć zakres świadczonych usług. W ciągu ostatnich trzech lat przeszkoliliśmy już ok. 100 osób. Dwa lata temu we współpracy z Wyższą Szkołą Gospodarki w Bydgoszczy zorganizowaliśmy również dużą konferencję poświęconą mediacjom gospodarczym. Jej gościem honorowym i głównym prelegentem była dr Ewa Gmurzyńska. Pragniemy również w latach kolejnych podtrzymywać podobne inicjatywy. Nasze działania będą również ukierunkowane na aktywne promowanie nowo powstałej Ogólnopolskiej Sieci Ośrodków Mediacji Radców Prawnych.

 

Tomasz Job

Dyrektor Centrum Mediacji przy OIRP w Krakowie

Magdalena Romanowska

mediator Centrum Mediacji przy OIRP w Krakowie

Centrum Mediacji przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Krakowie działa od stycznia 2017 roku. Posiadamy listę mediatorów, na której obecnie wpisanych jest 20 osób. Mediatorem może zostać osoba fizyczna, mająca pełną zdolność do czynności prawnych, korzystająca w pełni z praw publicznych, dająca gwarancję należytego wykonywania obowiązków mediatora, wpisana na listę radców lub aplikantów radcowskich Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie, po odbyciu stosownego szkolenia, zgodnego ze standardami szkolenia mediatorów uchwalonymi przez Społeczną Radę do spraw Alternatywnych Metod Rozwiązywania Konfliktów i Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości.

Mediatorzy Centrum zobowiązani są do ciągłego doskonalenia umiejętności oraz uzupełniania wiedzy z zakresu mediacji. Co roku mają obowiązek uczestnictwa w szkoleniach (min. 6 godzin). Ustawiczne podnoszenie kwalifikacji gwarantuje stronom sporu, iż mediator jest osobą w pełni przygotowaną do prowadzenia postępowania mediacyjnego.

Obok podstawowego celu działania Centrum, czyli prowadzenia postępowań mediacyjnych, do jego podstawowych zadań należy też promocja alternatywnych metod rozwiązywania sporów, prowadzenie szkoleń, publikacja artykułów dotyczących mediacji.

Centrum prowadzi postępowania mediacyjne kierowane przez sąd lub zlecane na zgodny wniosek stron. Mediacja jest prowadzona przez mediatora wybranego przez strony sporu z listy Centrum lub, w przypadku braku zgodnego wskazania, mediatora wyznacza Dyrektor Centrum Mediacji lub wskazuje go sąd.

Pierwsze posiedzenie mediacyjne w naszym ośrodku odbyło się 3 marca 2017 roku. Sprawa prowadzona była na zlecenie Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia. W sprawie została zawarta ugoda. Do 15 listopada br. sądy skierowały do naszego Centrum cztery postanowienia o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego w sprawach gospodarczych. Wszystkie zostały zakończone ugodą. Złożono też dwa wnioski o przeprowadzenie mediacji gospodarczej pozasądowej. W jednym przypadku mediacja nie została podjęta przez drugą stronę, w drugiej sprawie zawarto ugodę.

 

Ireneusz Misiejuk

Radca prawny, OIRP w Lublinie

Zawiązanie Ogólnopolskiej Sieci Ośrodków Mediacji Radców Prawnych zbiegło się z planowanym od dłuższego czasu uruchomieniem Ośrodka Mediacyjnego przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Lublinie. Nastąpiło to zaledwie kilka dni później (19 października 2017 r.) w ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Mediacji. Zadanie to zostało powierzone Fundacji Okręgowej Izby Radców Prawnych w Lublinie „Znam Prawo”, powołanej przed rokiem m.in. w celu zwiększania szeroko pojętej edukacji prawnej społeczeństwa oraz promocji zawodu radcy prawnego. Dzieląc się doświadczeniem oraz spostrzeżeniami osób zaangażowanych w działalność ośrodków mediacyjnych zrzeszonych w Sieci, chcemy promować mediację w środowiskach lokalnych, zwracając uwagę na korzyści płynące z tego sposobu rozwiązywania sporów. Bardzo ważne przy tym jest dla nas podkreślanie roli i atutów mediatorów, będących jednocześnie radcami prawnymi, których przewagą jest chociażby znajomość prawa. Osoba, która jest potencjalnie zainteresowana mediacją, nie może mieć bowiem wątpliwości, że radca prawny jest gwarantem polubownego rozwiązania sporu na wysokim poziomie. Nasze plany związane są więc, zarówno z promowaniem mediacji, jak i z działaniami na rzecz radców prawnych, dla których mediacja jest rynkiem usług, którego rozmiarów dzisiaj dokładnie jeszcze nie znamy, ale którego rozkwit z całą pewnością jeszcze przed nami.

 

Aleksandra Krysztofiak

Kierownik Ośrodka Mediacji przy OIRP w Łodzi

Ośrodek Mediacji przy OIRP w Łodzi powstał w czerwcu 2014 roku. Mediatorzy funkcjonujący w Ośrodku Mediacji, których jest obecnie dwudziestu, zajmują się nie tylko mediacjami gospodarczymi, ale także rodzinnymi, pracowniczymi, cywilnymi a ostatnio też administracyjnymi. Radcowie prawni – mediatorzy wypracowali już własny, indywidualny sposób prowadzenia spraw. Zanim jednak tak się stało, sami przeszli ok. 40-godzinny podstawowy kurs specjalistyczny. Pierwsze szkolenia prowadził zewnętrzny zawodowy mediator z dwudziestoletnim stażem. To on przeszkolił pierwszą grupę radców prawnych w zakresie metodyki prowadzenia mediacji. Tematem szkoleń były między innymi zagadnienia z zakresu psychologii społecznej, których poznanie umożliwiło przyszłym mediatorom poszerzenie swoich kompetencji w sferze technik mediacyjnych. Radcowie prawni, którzy chcą być wpisani na listę mediatorów przy OIRP w Łodzi w celu prowadzenia np. mediacji gospodarczych, muszą legitymować się ukończeniem szkolenia w zakresie mediacji w ilości minimum 40 godzin. Takie szkolenia prowadzone są nie tylko w Łodzi, przez różne podmioty, ale są również organizowane przez Krajową Izbę Radców Prawnych, Centrum Mediacji Gospodarczych w szczególności, jeśli chodzi o mediacje gospodarcze.

Nadrzędnym zadaniem mediatorów jest to, by pomóc w rozwiązaniu konfliktu, jaki powstał między stronami. Często bywa tak, że sprawa, jaka do nas trafia stanowi wycinek większej całości, obejmującej wiele innych sporów, które równolegle toczą się na sali sądowej bądź poza nią i to jest cechą charakterystyczną, jeśli chodzi o prowadzenie mediacji gospodarczych.

Większość postępowań, którymi się zajmujemy, dotyczy mediacji sądowych. Są one kierowane do naszych mediatorów zazwyczaj bezpośrednio przez sądy rejonowe i okręgowe – na liście mediatorów są adresy i dane kontaktowe każdego mediatora. Ich ilość, szczególnie w ostatnich dwóch latach, znacząco wzrosła, głównie jeśli chodzi o mediacje gospodarcze.

Co roku w naszym mieście odbywa się Salon Mediatora. Celem tego spotkania, którego gospodarzem jest sędzia koordynator do spraw mediacji przy SO w Łodzi, jest promocja mediacji nie tylko gospodarczych, ale również wypracowywanie praktyki ich stosowania zarówno, jeśli chodzi o sędziów kierujących do mediacji jak i mediatorów.

 

Cezary Jezierski

Prezes Ośrodka Mediacji Gospodarczych przy OIRP w Olsztynie

Od początku istnienia naszego Ośrodka, czyli od 2009 roku, stosowaliśmy kodeks etyki oraz zasady prowadzenia mediacji rekomendowane przez Społeczną Radę ds. Alternatywnych Metod Rozwiazywania Konfliktów i Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości. Od kilku lat nasi mediatorzy (obecnie jest ich 26) regularnie uczestniczą w regionalnych oraz ogólnopolskich konferencjach specjalistycznych. Przy tej okazji nawiązywaliśmy kontakty z przedstawicielami sądów gospodarczych i cywilnych. Wypracowaliśmy też własny model współpracy z nimi, zapewniający wysoki poziom mediacji. Otóż, w każdej mediacji bierze udział nie jeden a dwóch mediatorów – jeden doświadczony i drugi, wspierający. To gwarantuje jakość prowadzonych przez nich działań i wzajemną naukę.

Mediacje gospodarcze stają się coraz popularniejszą formą rozwiązywania sporów w trybie pozasądowym. Z izbowych statystyk wynika, że jeszcze w 2011 roku nasi mediatorzy uczestniczyli w 20 sporach mediacyjnych, a w 2017 roku (do końca września) już prowadzili ich 93. W sumie do tej pory przeprowadziliśmy ok. 300 mediacji. Biorąc pod uwagę, że każda mediacja prowadzona jest przez dwie osoby, można mówić o ogromnym doświadczeniu naszych mediatorów.

Cieszę się również z tego, że w ciągu tych kilku lat istnienia naszego Ośrodka, sądy nabrały do nas zaufania. Przełamaliśmy panujące przez długi czas wśród wielu sędziów przekonanie, że mediacje opóźniają postępowania sądowe. Te obawy nie były uzasadnione. Nasze działania mediacyjne toczą się zazwyczaj w czasie między skierowaniem danej sprawy na rozprawę a wpłynięciem jej do sądu. Bronią nas również statystyki. Oczywiście nie każda mediacja kończy się sukcesem, ale ilość zawartych ugód przekracza 50 proc. Mimo to – co nadal jest pewną słabością – przedsiębiorcy ciągle nie za bardzo wiedzą jak korzystać z mediacji pozasądowych, umownych. Do tej pory jedynie nie więcej niż 10 postępowań mediacyjnych rocznie toczy się z ich inicjatywy, zdecydowana większość – ze skierowania sądowego. Dlatego trzeba konsekwentnie popularyzować ideę mediacji gospodarczych.

W 2018 roku poza dalszym prowadzeniem szkoleń z zakresu mediacji gospodarczych wśród aplikantów i radców prawnych, w naszym Ośrodku wprowadzimy też szkolenia z mediacji administracyjnych. Będziemy nadal działać na rzecz zacieśnienia współpracy z sądami, również z sądami administracyjnymi. Jak co roku, na pewno będziemy również aktywnie uczestniczyć w obchodach Międzynarodowego Dnia i Tygodnia Mediacji. Mamy też nadzieję, że powstała w tym roku z naszym udziałem Ogólnopolska Sieć Ośrodków Mediacji Radców Prawnych, będzie doskonałą platformą rozwoju naszego ośrodka i popularyzacji mediacji.

 

Mariusz Kwolek

Ośrodek Mediacji przy OIRP w Rzeszowie

W związku z zawiązaniem i promocją Ogólnopolskiej Sieci Ośrodków Mediacji Radców Prawnych, jak również realizując statutowe cele powstałego kilka miesięcy temu Ośrodka Mediacji przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Rzeszowie (w tym upowszechnienie idei mediacji i popularyzowanie Ośrodka Mediacji), podjęliśmy szereg działań zarówno informacyjnych, jak też edukacyjnych za pośrednictwem mediów o zasięgu lokalnym. W wyniku tej akcji o zawiązaniu sieci i działalności naszego ośrodka informowały czołowe lokalne portale internetowe, rozgłośnie radiowe, czasopisma. Udzielano wywiadów radiowych i telewizyjnych (m.in. prezes Krajowej Izby Radców Prawnych Maciej Bobrowicz udzielił 10-minutowego wywiadu na antenie TVP Rzeszów). Promowaliśmy Ośrodek Mediacji i Sieć w środowiskach sędziów, pełnomocników i mediatorów m.in. na corocznej konferencji mediacyjnej, organizowanej przez Sąd Okręgowy w Rzeszowie. Prowadziliśmy działania edukacyjne, wdrażając pilotażowy cykl mini-wykładów na temat mediacji dla różnych grup społecznych (m.in. seniorów, uczniów, niepełnosprawnych, studentów). Promowaliśmy także zawód mediatora wśród studentów prawa, w tym poprzez przygotowanie symulacji posiedzenia mediacyjnego.

Zarząd Ośrodka Mediacji, przy wsparciu dziekana Okręgowej Izby Radców Prawnych w Rzeszowie Bartosza Opalińskiego, rozważa też prowadzenie dalszych działań m. in. planując kampanię informacyjną na temat naszego Ośrodka oraz Sieci w sądach i urzędach na terenie województwa podkarpackiego. Nadto chcemy kontynuować działania edukacyjne zarówno promujące zawód mediatora, jak też służące rozpowszechnianiu idei mediacji. W tym celu rozważamy przygotowanie cyklu szkoleń, skierowanych przede wszystkim do środowisk urzędniczych i przedsiębiorców oraz spotkań adresowanych do dzieci i młodzieży.

W mojej opinii dalsze zmiany legislacyjne i podejmowane inicjatywy informacyjno-edukacyjne, zarówno o zasięgu lokalnym jak i krajowym, będą służyć rozwojowi zawodu mediatora, którego służebna rola będzie dawać możliwość rozwiązywania konfliktów w sposób satysfakcjonujący dla obu stron.

 

Tomasz Maliński

Dyrektor Ośrodka Mediacji przy OIRP w Warszawie

Jesteśmy jednym z wiodących ośrodków mediacji gospodarczej w Polsce, także bardzo aktywnym w zakresie krzewienia szeroko rozumianej kultury mediacyjnej oraz rozwoju rynku mediacyjnego. Oczywiście, działamy też w obrębie naszego najbliższego i naturalnego środowiska zawodowego – dbamy o to, aby już w programie szkolenia aplikacyjnego, a także w szkoleniu ustawicznym radców prawnych, znajdowały się zajęcia teoretyczne i praktyczne z zakresu mediacji gospodarczych. Organizujemy też specjalistyczne szkolenia warsztatowe dla mediatorów. Obecnie w izbie warszawskiej jest ok. trzydziestu aktywnych mediatorów.

W ciągu tych ponad 10-u lat funkcjonowania Ośrodka udało nam się wykształcić sporą grupę osób, które posiadają zarówno odpowiednią wiedzę jak i kompetencje miękkie, dzięki którym potrafią prowadzić skuteczne mediacje. Obok wiedzy mediacyjnej i umiejętności czysto warsztatowych, powinny one spełniać jeszcze trzy zasadnicze warunki. Jakie? Najlepiej byłoby, aby posiadały pewne obycie i doświadczenie biznesowe, wiedzę prawniczą oraz miękkie kompetencje negocjacyjne i psychologiczne. Jeszcze parę lat temu mediatorzy z OIRP w Warszawie prowadzili kilka mediacji rocznie. Teraz przeprowadzamy ich kilkaset (!). Oprócz mediacji cywilnych i gospodarczych prowadzonych ze skierowania sądowego, coraz częściej zajmujemy się również mediacjami umownymi, czyli przedsądowymi albo na podstawie klauzul umownych (obecnie ok. 20 spraw rocznie). Bardzo cieszę się, że sędziowie coraz częściej nam ufają i powierzają nam sprawy do mediacji. Dla wielu osób jest to nadal jedyna znana „ścieżka dostępu” do mediacji i skorzystania z naszych usług. Nie ma jednak żadnego powodu, aby to strony czy ich pełnomocnicy samodzielnie nie zwracali się o pomoc mediatora i sami kształtowali postępowanie mediacyjne adekwatnie do swoich wyobrażeń i potrzeb.

Nasi mediatorzy są uczestnikami i prelegentami konferencji, na których poruszane są zagadnienia z zakresu mediacji gospodarczych. Jak już wspomniałem, zajmujemy się również wszelkiego rodzaju działaniami promującymi mediację w naszym kraju. Opiniujemy projekty ustaw i rozporządzeń. Staramy się w tym zakresie informować i współpracować z różnymi instytucjami państwowymi odpowiedzialnymi za kształtowanie polskiej mediacji, nie tylko z sądami (na czele z Sądem Okręgowym w Warszawie) i sędziami, którzy są oczywiście, na co dzień naszymi naturalnymi partnerami. Znakomicie wpisuje się w te nasze działania październikowe spotkanie dotyczące Ogólnopolskiej Sieci Ośrodków Mediacji Radców Prawnych. To jest wydarzenie przełomowe. Naszym nadrzędnym celem i ambicją jest stworzenie modelu prowadzenia efektywnych mediacji gospodarczych. Zależy nam na budowaniu wiarygodności mediacji, tak, aby sięganie po usługę mediacyjną stało się czymś zupełnie naturalnym, a mediacja była powszechnie traktowana, jako pełnoprawna metoda pracy z konfliktem.

 

Agnieszka Templin

Kierownik Ośrodka Mediacji przy OIRP we Wrocławiu

W ostatnich kilku latach dostrzegamy wzrost zainteresowania mediacjami gospodarczymi, jako skutecznej metody rozwiązywania sporów między stronami w nie zaangażowanymi. W 2016 roku nasi mediatorzy uczestniczyli w ok. 200 mediacjach. Nie tylko gospodarczych, ale coraz częściej również administracyjnych. Jest o tyle istotne, że mediatorzy winni znać się nie tylko na funkcjonowaniu instytucji administracji państwowej, ale także wykazać się, nierzadko bardzo specjalistyczną, wiedzą z danej gałęzi prawa. W mediacjach tych łączy się wiedzę ekspercką z umiejętnościami miękkimi z dziedziny psychologii, nauki o konflikcie, możliwości przeprowadzenia stron przez spór.

Na początku 2018 roku zamierzamy zorganizować kolejny cykl szkoleń dla mediatorów, zarówno dla tych, którzy dopiero chcą się specjalizować w mediacjach gospodarczych, jak i dla tych, którzy potrzebują jedynie uzupełnić już posiadaną przez siebie wiedzę i doświadczenie. Planujemy też szkolenia z zakresu mediacji administracyjnych dla radców prawnych.