Radcowie prawni blisko ludzi

0
Tour de Konstytucja w Łowiczu (Fot. Archiwum KIRP)

Aktywność samorządu radców prawnych i jego przedstawicieli podczas wielu społecznych i obywatelskich inicjatyw jeszcze nigdy nie była tak duża. Projekty, w które włączają się radcowie, mają wpływ na umocnienie społeczeństwa obywatelskiego, świadomego swoich praw i obowiązków prawnych. Udział samorządu w tych wydarzeniach pozytywnie wpływa również na wizerunek radców prawnych i zwiększa ich rozpoznawalność na rynku. Tylko w ostatnich kilku miesiącach radcowie prawni wzięli udział w trzech dużych projektach – Tour de Konstytucja, Pol’and’Rock Festival oraz w Pikniku #zaufani.

Piotr Olszewski
radca prawny
Fot. OIRP w Warszawie

Promocja zawodu radcy prawnego, wzmacniania wizerunku i rozpoznawalności radców to nie tylko wielkie kampanie widoczne w telewizji, internecie, pociągach czy na billboardach. Nie mniej ważne są bezpośrednie spotkania z ludźmi podczas publicznych wydarzeń, na których radcowie mogą udzielić porad prawnych, wyjaśnić zawiłości prawa, czy zwyczajnie opowiedzieć, na czym polega ich praca. W bieżącym roku takich okazji było dużo.

Tour de Konstytucja

Tour de Konstytucja to ogólnopolski, obywatelski projekt Fundacji Kongres Obywatelskich Ruchów Demokratycznych, którego celem jest przybliżenie społeczeństwu doniosłości ustawy zasadniczej, propagowanie wiedzy o prawach i wolnościach obywatelskich oraz wiedzy o powiązaniu praw i wolności zagwarantowanych w Konstytucji z Kartą Praw Podstawowych UE.

W tym roku odbyła się druga edycja wydarzenia pod hasłem „Z Europą nam po drodze”. Podczas letnich wydarzeń (trwających od 4 czerwca do 27 sierpnia), organizowanych w całej Polsce, organizatorzy w ciągu 87 dni odwiedzili 70 miejscowości. Odbyło się blisko 90 debat, w których wzięło udział około 250 prelegentów. Poruszano ważne społecznie tematy, takie jak: prawo do czystego środowiska, gwarancje godności, wolności, prawo do wolności słowa, prawo do informacji publicznej, do rzetelnego sądu, do równego traktowania, do edukacji i wiele innych tematów.

Tegoroczną edycję Tour de Konstytucja aktywnie wspierała Krajowa Izba Radców Prawnych wraz z okręgowymi izbami radców prawnych. Od kiedy samorząd radców prawnych pod koniec lipca włączył się w działania podczas wydarzenia – udział w spotkaniach wzięło 74 radców prawnych i aplikantów z całej Polski.

Finał Tour de Konstytucja odbył się 27 sierpnia w Warszawie. Samorząd radców prawnych reprezentowany był przez Prezesa KRRP Włodzimierza Chróścika oraz warszawskich radców prawnych na czele z Dziekan Rady OIRP w Warszawie Moniką Całkiewicz.

Przebieg wszystkich wydarzeń podczas Tour de Konstytucja w 2022 r. koordynowała w ramach samorządu radców prawnych r.pr. Magdalena Bartosiewicz z OIRP w Warszawie.

Bardzo mnie cieszy, że samorząd radców prawnych włączył się w tegoroczną edycję Tour de Konstytucja i będzie współpracował z organizatorami inicjatywy także w kolejnych latach. Tour de Konstytucja to bardzo ważny i potrzebny projekt, który ma na celu umocnienie społeczeństwa obywatelskiego, świadomego swoich praw i obowiązków prawnych, a także swojego wpływu na otoczenie, w którym żyje. To także bardzo ważny element edukacji prawnej społeczeństwa, na którą od wielu lat jako samorząd stawiamy i rozwijamy projekty z tym związane. W organizację tegorocznej edycji TdK włączyło się bardzo wielu członków i członkiń naszego samorządu. Od momentu, w którym KIRP została partnerem projektu, byliśmy obecni na każdym przystanku, w każdej miejscowości i zakończyliśmy tę edycję wspólnie podczas finału organizowanego w Warszawie 27 sierpnia. Była to ogromna praca wykonana przez radców i radczynie z izb okręgowych, którzy włączyli się aktywnie w projekt i spotykali się z uczestnikami poszczególnych wydarzeń. Członkowie i członkinie naszego samorządu brali udział w debatach i byli obecni w specjalnych punktach, gdzie rozmawiali z uczestnikami spotkań, dzielili się z nimi wiedzą o Konstytucji i prawach człowieka, a także udzielali bezpłatnych porad prawnych. Organizatorzy TdK wypowiadali się bardzo ciepło i pozytywnie na temat współpracy z członkami i członkiniami naszego samorządu podczas wydarzeń, w których braliśmy udział. Chciałabym podziękować wszystkim zaangażowanym osobom za ich profesjonalizm, aktywność i gotowość do działania.


r.pr. Magdalena Bartosiewicz
OIRP w Warszawie, członek Komisji Praw Człowieka KRRP


Radcowie prawni z OIRP w Kielcach byli obecni także na Tour de Konstytucja w Skarżysku Kamiennej (Fot. Archiwum KIRP)

Pol’and’Rock Festival

Pol’and’Rock Festival (wcześniej „Przystanek Woodstock”) to letni festiwal muzyczny organizowany na przełomie lipca i sierpnia. Organizatorem festiwalu jest Fundacja Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy, która tym letnim koncertem chce podziękować wszystkim wolontariuszom i ludziom wspierającym jej styczniowe, finałowe działania. Pierwszy festiwal odbył się w 1995 r. Bardzo ważnym elementem festiwalu jest Akademia Sztuk Przepięknych. Jak wskazują organizatorzy festiwalu – tam właśnie „spotykają się autorytety, dziennikarze, ludzie telewizji i wielkiego świata, i rozmawiają z festiwalowiczami. O czym? O wierze, prawdzie, marzeniach, przygodach i arcyciekawych drobnostkach. Każdy rok, każde kolejne spotkanie to coraz większa publiczność i zainteresowanie”. Od dawna to także miejsce przedstawicieli zawodów prawniczych.

Przy organizacji tegorocznego wydarzenia ze strony samorządu radców prawnych uczestniczyli licznie radcowie prawni z Poznania: Dorota Strzesak, Elżbieta Czarnecka-Hempowicz, Aleksandra Profaska, Jarosław Matuszak, Maciej Bedyński, Grzegorz Antonowicz, Maciej Kosarzycki, Adam Piasecki, Andrzej Pieścik i koordynujący całe przedsięwzięcie Michał Pankiewicz. Z Warszawy w organizację i obsługę namiotu radców prawnych włączyły się Klaudia Chróścik i Patrycja Mickiewicz. Dodatkowo swojego wsparcia udzielili radcowie prawni reprezentujący Krajową Izbę Radców Prawnych – Diana Świątkowska, Liliana Chmiel-Nowacka, Magdalena Bartosiewicz, Bartosz Opaliński, Krzysztof Jóźwiak, Robert Staszewski. Namiot radcowski odwiedzili także Prezes KRRP Włodzimierz Chróścik oraz Wiceprezesi: Aleksandra Gibuła, Zbigniew Tur i Michał Korwek.

Pol’and’Rock przez 28 lat przeszedł długą drogę. Od wydarzenia muzycznego do festiwalu zaangażowanego społeczeństwa obywatelskiego. W strefie Akademii Sztuk Przepięknych swoje stałe miejsce znaleźli przedstawiciele szeroko pojętego wymiaru sprawiedliwości. Od bardzo wielu lat na festiwalu gości Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich, są sędziowie, prokuratorzy, adwokaci i w końcu my – radcy prawni. Od początku obecności radców na festiwalu, organizacją zadania zajmuje się Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu, która w tym roku, z okazji 40-lecia zawodu, do współtworzenia wydarzenia zaprosiła Krajową Izbę Radców Prawnych. Festiwal dla radców-wolontariuszy nie jest tylko wydarzeniem muzycznym lub towarzyskim, lecz przede wszystkim okresem ciężkiej pracy. W namiocie radców prawnych przez cały czas działania strefy ASP (godz. 10.00–20.00) mają miejsce zajęcia tematyczne, a harmonogram jest bardzo napięty. Każdy warsztat powstaje przy zaangażowaniu 3–4 radców. Do każdego z nich trzeba się merytorycznie przygotować, konieczne są wcześniejsze spotkania, podział pracy i ustalenie scenariuszy. Warsztat to dyskusja z uczestnikami festiwalu, której dynamika i temperatura stale musi być kontrolowana przez moderatora. Prowadzenie zajęć w każdym przypadku stanowi dla radców wyzwanie. Podczas tegorocznej edycji festiwalu Pol’and’Rock radcy prawni skupili swoje działania wokół praworządności i pogłębiania świadomości prawnej obywateli. Brak tej świadomości czyni obywatela ułomnym i podatnym na populistyczne (często bezprawne) obietnice i działania osób sprawujących urzędy państwowe. Obywatele bywają zagubieni i potrzebują możliwie nieskomplikowanego wyjaśnienia, czym jest zasada praworządności i jakie działania władzy ją naruszają. Wymaga podkreślenia, że nie jesteśmy politykami i nie stajemy po niczyjej stronie bieżących sporów politycznych, natomiast wskazujemy treść przepisów prawnych i zasady działania organów krajowych i europejskich. W tym roku, w namiocie radców prawnych odbyło się 10 warsztatów, w tym na szczególne wyróżnienie zasłużyły: „Prawo wojny, wojna z bezprawiem”, „Dlaczego tu nie ma kobiet cz. 2”, „Demokratyczne państwo prawne czy państwo bezprawia?”. Poza praworządnością poruszaliśmy tematykę środków odurzających, nietrafionych zakupów w internecie i mowy nienawiści. Dla dzieci, wraz z fundacją „Ale Nauczanie!” przygotowaliśmy zajęcia prawno-konstrukcyjne (w oparciu o klocki LEGO), pt. „Razem budujemy państwo prawa!”. Jak zawsze były też porady prawne i konkursy z nagrodami okraszone promocją wyszukiwarki szukajradcy.pl. To niezwykle budujące, że namiot radców prawnych podczas każdego festiwalu odwiedzają tłumy ludzi.


r.pr. Michał Pankiewicz
OIRP w Poznaniu, Członek Komisji Wspierania Rozwoju Zawodowego KRRP

Pol’and’Rock Festival nie może odbyć się bez radców prawnych z OIRP w Poznaniu (Fot. Archiwum KIRP)

Piknik #zaufani

Piknik #zaufani został zorganizowany 24 września w związku z obchodami pierwszej rocznicy powołania Ogólnopolskiego Porozumienia Samorządów Zawodów Zaufania Publicznego. Jego celem było zapoznanie mieszkańców Warszawy z zawodami zaufania publicznego i przedstawienie kompetencji poszczególnych samorządów.

Dla przypomnienia można wskazać, że Ogólnopolskie Porozumienie Samorządów Zawodów Zaufania Publicznego tworzą: Naczelna Rada Adwokacka, Krajowa Rada Radców Prawnych, Naczelna Izba Lekarska, Krajowa Rada Doradców Podatkowych, Naczelna Izba Pielęgniarek i Położnych, Naczelna Izba Aptekarska, Krajowa Izba Lekarsko-Weterynaryjna, Krajowa Izba Diagnostów Laboratoryjnych, Polska Izba Inżynierów Budownictwa, Krajowa Rada Komornicza, Polska Izba Rzeczników Patentowych, Stowarzyszenie Polskiej Izby Urbanistów, Izba Architektów RP, Krajowa Izba Biegłych Rewidentów, Krajowa Rada Fizjoterapeutów oraz Krajowa Rada Kuratorów. Celem Ogólnopolskiego Porozumienia jest współdziałanie samorządów w relacjach z instytucjami państwowymi i opinią społeczną w sprawach istotnych dla społeczeństwa i samorządów.

W wydarzeniu uczestniczyli członkowie Krajowej Rady Radców Prawnych: Prezes Włodzimierz Chróścik, Wiceprezesi Aleksandra Gibuła i Michał Korwek oraz Sekretarz Agnieszka Gajewska-Zabój. Podczas pikniku samorząd radców prawnych reprezentowali także: r.pr. Jakub Ławniczak z Okręgowej Izby Radców Prawnych w Białymstoku,  radcowie Marta Woźniewska, Dorota Strzesak, Adam Piasecki i Maciej Bedyński z OIRP w Poznaniu oraz radcowie i aplikanci z OIRP w Warszawie: Edyta Romanowska, Diana Piątek, Agnieszka Krawczyk, Natalia Wrońska, Kajetan Makowiec, Małgorzata Wojtaś, Kamila Dębska i Magdalena Bartosiewicz. Za organizację wydarzenia odpowiadał r.pr. Maciej Bedyński z OIRP w Poznaniu.

Jeśli chcemy jawić się społeczeństwu jako zawód aktywny, dynamiczny i otwarty, obecność radców prawnych w przedsięwzięciach takich jak rodzinny piknik zawodów zaufania publicznego #zaufani należy uznać za konieczną i obligatoryjną. W kontekście pikniku, który odbył się 24 września br., zadanie to należy uznać za wykonane! Wśród przedstawicieli 14 samorządów zawodowych biorących udział w zorganizowanym w Warszawie pikniku (w szczególności obok komorników, doradców podatkowych, weterynarzy) oczywiście nie mogło zabraknąć radców prawnych, którzy z ramienia KIRP koordynowali punkt informacyjny. Głównymi uczestnikami pikniku były rodziny z dziećmi (zgodnie z ideą wydarzenia przedstawiciele zawodów zostali ukazani jako superbohaterowie), stąd formuła punktu informacyjnego miała również charakter dynamicznych konkursów z nagrodami. Radcowie prawni z Poznania, Białegostoku, Warszawy wraz z aplikantami z Warszawy egzaminowali uczestników pikniku z wiedzy prawnej w ramach humorystycznych konkursów: „Koło tortury”, „Traf w organy (władzy)”, a najmłodsze z dzieci miały za zadanie wskazać na planszy, do czego dziecko ma prawo, a co jest dla niego zakazane. Edukacja prawna jako fuzja prawa i humoru podana w formie bezpośredniego kontaktu z mieszkańcami stanowiła skuteczny sposób zaprezentowania naszego samorządu jako otwartego na pytania i potrzeby obywateli, a zawód radcy prawnego jako desygnat odpowiedzi na kwestie prawne, które wymagają rozwiązania. Kolejną atrakcję stanowiła „Fotobudka ds. wykroczeń”, która umożliwiała uczestnikom pikniku wykonanie sobie zdjęcia wraz z tabliczką informującą o „popełnionym” wykroczeniu. Zarówno na tabliczkach, jak i podczas całego pikniku promowano wyszukiwarkę szukajradcy.pl. Uczestnicy pikniku mieli możliwość rozmowy z radcami prawnymi, aplikantami radcowskimi, jak i z kilkoma przedstawicielami Prezydium KRRP, którzy obecni byli na wydarzeniu. Prezes KRRP Włodzimierz Chróścik niejednokrotnie zabierał głos na miniscenie ustawionej w centralnym punkcie piknikowego placu i przedstawiał zebranej publiczności informacje i wiedzę dotyczącą zawodu radcy prawnego oraz działalności naszego samorządu. Z kolei koordynator namiotu radców prawnych został „przeegzaminowany” na scenie przez wodzireja imprezy z pytań: Jakimi mocami dysponują radcowie prawni? Gdzie można ich znaleźć? Czy mają swój strój bojowy? Udzielane odpowiedzi skierowane głównie do dzieci zbudowały obraz radcy prawnego jako superbohatera, który jako dysponent wiedzy prawnej, doświadczenia i talentu do rozwiązywania problemów, znajdujący się wszędzie, ale nie ujawniający się bez potrzeby, przywdziewający w sądzie togę z niebieskim żabotem – jest pełnomocnikiem bądź obrońcą. Z kolei dorośli uzyskali informację, że grupa ponad 50 tys. zawodowych, wysoko wykwalifikowanych prawników pracuje „wszędzie”, tzn. w urzędach, instytucjach, firmach i kancelariach – i tam można radcę prawnego znaleźć. A osoby, które nie chcą wychodzić z domu, by znaleźć prawnika, odesłano na stronę www.szukajradcy.pl. Rozdaliśmy wiele indywidualnie oznaczonych nagród (logo KIRP, szukajradcy.pl) oraz książeczek edukacyjnych dla dzieci. Śmiało można powiedzieć, że nasz namiot obsłużył setki osób, a do udziału w naszych konkursach ustawiały się kolejki chętnych.

r.pr. Maciej Bedyński
OIRP w Poznaniu, Przewodniczący Wyższej Komisji Rewizyjnej


Goście namiotu radców prawnych na pikniku otrzymywali gadżety promujące wyszukiwarkę szukajradcy.pl (Fot. Piotr Gilarski)

Wzmacnianie wizerunku

W czasach trudnych dla praworządności, udział samorządu radców prawnych w projektach takich jak Tour de Konstytucja, Pol’and’Rock Festival czy Piknik #zaufani to zdaniem przedstawicieli KRRP wartość sama w sobie. – Powinniśmy kontynuować włączenie się w tego typu projekty, które są świetną formą obywatelskiej edukacji niezależnie od warunków politycznych – przekonywał Prezes KRRP Włodzimierz Chróścik podczas finału Tour de Konstytucja, który odbył się w Warszawie 27 sierpnia br. – Działamy w niepokojących czasach. W Polsce i wielu innych krajach podstawowe prawa i wolności obywatelskie bywają zagrożone. To czas, kiedy my jako prawnicy musimy działać. Musimy niezmiennie odgrywać rolę opiekuna wspierającego obywatela. To nasze podstawowe zadanie – wskazywał Włodzimierz Chróścik.

Podczas tego samego wydarzenia Prezes KRRP wskazywał na konieczność wspólnego działania w tym zakresie różnych zawodów zaufania publicznego. – Jeśli mamy dobrze projektować i budować państwo obywatelskie musimy mimo wszelkich przeciwności działać razem. Grać do jednej bramki – sprawnego i skutecznego wymiaru sprawiedliwości. Nie dajmy się poróżnić, nie stawiajmy interesów korporacji czy indywidualnych ponad wspólnym interesem zawodów zaufania publicznego, jakim jest po prostu dobre państwo, dobre prawo i bezpieczny obywatel.

Udział w opisanych wydarzeniach to także dobra okazja do wzmacniania wizerunku i rozpoznawalności radców prawnych i ich samorządu. Jak wskazuje Michał Pankiewicz, członek Rady OIRP w Poznaniu oraz członek Komisji Wspierania Rozwoju Zawodowego KRRP, który był odpowiedzialny za organizacji i aktywność radców prawnych podczas Pol’and’Rock – obecność na festiwalu wiąże się z jeszcze jedną refleksją. – Przez 40 lat które upłynęły od uchwalenia ustawy o radcach prawnych, jako radcostwo zmieniliśmy się, dojrzeliśmy i z każdym rokiem jesteśmy więksi i bardziej z siebie zadowoleni. Zmienił się również profil naszych klientów. Konfrontując się z festiwalowym tłumem należy stwierdzić, że dla większości społeczeństwa nie jesteśmy rozpoznawalni, nasze kompetencje również. To się nie zmieni, jeśli nie będziemy wchodzili w bezpośrednią interakcję z obywatelami i powtarzali im jak mantrę, że zawody świadczące pomoc prawną są dwa: radcowie prawni i adwokaci. Gdy mówię ludziom, że radca może być obrońcą w sprawie karnej, nadal spotykam się z niedowierzaniem. Wchodzenie w interakcję ze społeczeństwem musi być powszechne i wielopłaszczyznowe, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci, młodzieży i studentów studiów nieprawniczych. Celem naszych działań winno być, by społeczna wiedza o radcach prawnych i ich kompetencjach stała się powszechna, i oczywista, jak świadomość prawa grawitacji.