Nowi radcowie w samorządzie

0

Choć z punktu widzenia ustawy nowi radcowie zasilą szeregi samorządu dopiero po wpisie na listę radców i po złożeniu uroczystego ślubowania, to już dziś wiadomo, że w 2018 roku przybędzie nam przeszło dwa tysiące nowych koleżanek i kolegów. Wszystkie Komisje Egzaminacyjne opublikowały na początku maja oficjalne wyniki tegorocznego egzaminu radcowskiego.

Zdający tegoroczny egzamin radcowski poznali wyniki swoich prac. Ponad 78 proc. młodych prawników zdało egzamin radcowski. Do egzaminu przystąpiło 2711 osób. Wynik pozytywny uzyskało zaś 2118 przyszłych radców.

Egzaminy zawodowe zostały przeprowadzone w całym kraju w okresie 20–23 marca 2018 r. W pierwszym dniu egzaminu – 20 marca zdający rozwiązywali zadanie z zakresu prawa karnego, 21 marca – zadanie z zakresu prawa cywilnego lub rodzinnego, 22 marca – zadanie z zakresu prawa gospodarczego, a 23 marca – zadanie z zakresu prawa administracyjnego oraz zadanie egzaminacyjne z zakresu zasad wykonywania zawodu radcy prawnego lub zasad etyki.

Dla porównania, statystycznie nieco lepiej poradzili sobie przyszli adwokaci – spośród 2177 zdających z wynikiem pozytywnym egzamin ukończyło ponad 83% osób.

W obecnej formule egzaminy zawodowe odbywają się od kilku lat. – Doświadczenie zespołów układających zadania egzaminacyjne sprawiły, że poziom zdawalności jest co roku na zbliżonym poziomie – zauważa Daniel Łupiński radca prawny z Warszawy, który do egzaminu przystępował kilka lat temu. – Ja swój egzamin zdawałem na innych jeszcze zasadach, jednak jego obecny kształt jest w mojej ocenie lepszy i sprawdza się. Pozwala w sposób obiektywny zweryfikować wiedzę i umiejętności przyszłych radców prawnych z najważniejszych dziedzin prawa. Przy tym warunki stawiane na egzaminie nie są również wygórowane. Problemem pozostaje moim zdaniem logistyka, zmęczenie i intensywność przebiegającego maratonu egzaminacyjnego – dodaje.

Podobne wyniki na egzaminie zawodowym osiągają adwokaci. Formuła egzaminu adwokackiego jest tożsama z formułą egzaminu radcowskiego. Treścią różnią się jedynie zadania.

Oceny rozwiązania każdego zadania egzaminu radcowskiego dokonywali – niezależnie od siebie – dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczyła praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, a drugi spośród wskazanych przez Krajową Radę Radców Prawnych, biorąc pod uwagę zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu, z uwzględnieniem interesu strony, którą – zgodnie z zadaniem – reprezentuje.

Każdy egzaminator sprawdzający pracę pisemną wystawił ocenę cząstkową i sporządził pisemne uzasadnienie jej wystawienia, przekazując je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załączył wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych – dotyczące prac zdającego – do protokołu z przebiegu egzaminu radcowskiego.

Jak co roku, zauważalne są jednak spore rozbieżności w wynikach w poszczególnych komisjach egzaminacyjnych – od ok. 59% do nawet 96% ocen pozytywnych w różnych komisjach. Egzaminatorzy przypuszczają, że może to być wynik rozbieżności pomiędzy członkami komisji, co do oczekiwanego od zdających poziomu prac niezbędnego do zaliczenia egzaminu. Tak znaczne rozbieżności prowadzą do wniosku, że być może zachodzi potrzeba wypracowania pewnych standardów oceniania zdających. Co prawda, egzaminatorzy podczas sprawdzania prac egzaminacyjnych biorą pod uwagę tzw. opisy istotnych zagadnień prawidłowego ich rozwiązania, przygotowane przez zespoły układające zadania, jednak opisy te nie wiążą egzaminatorów. Jedyne bowiem kryteria oceny prac kandydatów na radców zawarte są wyłącznie w ustawie o radcach prawnych. Na takim stanowisku – w jednym ze swoich orzeczeń z 29 kwietnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 225/11 – stanął również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Od uchwały o wyniku egzaminu radcowskiego zdającemu przysługuje odwołanie do komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w terminie 14 dni od dnia otrzymania uchwały o wyniku. Komisja II stopnia rozstrzyga o odwołaniu również uchwałą. Od tak podjętej uchwały komisji odwoławczej służy jeszcze skarga do sądu administracyjnego. Według wielu radców, prawnik, który jest przekonany o swojej racji, powinien walczyć do końca i złożyć odwołanie w przypadku niepowodzenia. W 2017 r. po odwołaniach szeregi samorządu radców prawnych zasiliło dodatkowych 40 osób.

Po ogłoszeniu wyników egzaminu zawodowego, radcowie wykonujący zawód, jak i ci, którzy zaczną pracę w zawodzie w najbliższych miesiącach, zadają sobie pytanie, czy rynek profesjonalnych usług prawniczych jest w stanie przyjąć kolejnych kilka tysięcy młodych radców lub adwokatów bez szkody dla środowiska prawniczego lub dla klientów. Zdania na ten temat są oczywiście podzielone. Według radcy prawnego Daniela Łupińskiego, zajmującego się od wielu lat prawem spółdzielczym, kluczem do sukcesu i spełnienia zawodowego jest specjalizacja i determinacja. – Jeśli młody prawnik wie, czego chce, będzie rozwijał swoje zainteresowania, wiedzę i wyspecjalizuję się w danej dziedzinie prawa, z pewnością sobie poradzi.

EGZAMIN W LICZBACH

• Do egzaminu radcowskiego przystąpiło 2711 zdających. Pozytywny wynik z egzaminu rad-cowskiego uzyskało 2118 zdających.
• Nad przeprowadzeniem egzaminu radcowskiego czuwało 40 komisji egzaminacyjnych w 19 miastach – Białymstoku, Bydgoszczy, Gdańsku, Katowicach, Kielcach, Koszalinie, Krakowie, Lublinie, Łodzi, Olsztynie, Opolu, Poznaniu, Rzeszowie, Szczecinie, Toruniu, Wałbrzychu, Warszawie, Wrocławiu i Zielonej Górze. W skład każdej komisji egzaminacyjnej wchodziło 8 osób – 4 przedstawicieli Ministra Sprawiedliwości oraz 4 przedstawicieli samorządu zawo-dowego radcowskiego.
• Jedynie w Izbie warszawskiej do egzaminu przystąpiło 614 osób. Wynik pozytywny uzyska-ło zaś 476 osób, tj. 77,53%.
• Do egzaminu adwokackiego przeprowadzonego przez 35 komisji egzaminacyjnych przystą-piło 2177 zdających. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego uzyskało 1822 zdających.
• Jak podaje Ministerstwo Sprawiedliwości, zdającym egzamin radcowski najwięcej trudności przysporzyło rozwiązanie zadania z zakresu prawa gospodarczego, zaś najmniej – z zakresu zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki. Z egzaminu radcowskiego wystawiono ogółem 817 ocen niedostatecznych, w tym z zakresu prawa karnego – 96, tj. około 12%, z zakresu prawa cywilnego – 251, tj. około 31%, z zakresu prawa gospodarczego – 317, tj. około 39%, z zakresu prawa administracyjnego – 86, tj. około 10% i z zakresu zasad wykonywania za-wodu lub zasad etyki – 67, tj. około 8%.
• Po przeprowadzonym w 2017 r. egzaminie zawodowym egzamin radcowski zdało ponad 79% z 2840 kandydatów na radców. U adwokatów spośród 2592 zdających z wynikiem pozy-tywnym egzamin ukończyło ponad 83% osób.
• Po egzaminie w 2016 r. do kilkudziesięciu tysięcy radców prawnych i adwokatów w całym kraju dołączyło przeszło 4 tys. osób. Egzamin adwokacki zdało wtedy 1629 osób, czyli po-nad 70% kandydatów. Lepiej spisali się wtedy radcowie – pozytywny wynik uzyskało 2425 osób, czyli ponad 77%.